Η liner ναυτιλία και ο ρόλος του ναυτιλιακού πράκτορα

Στην εναρκτήρια εισήγησή του ο κ. Φ. Κωστόπουλος, ως Πρόεδρος της Διεθνούς Ναυτικής Ένωσης, στάθηκε στον κομβικό ρόλο του ναυτιλιακού πράκτορα τόσο στη Liner ναυτιλία όσο και στην εφοδιαστική αλυσίδα, ενώ επεσήμανε πως η ναυτιλία τακτικών γραμμών είναι η υπηρεσία μεταφοράς που προσφέρεται από τις ναυτιλιακές γραμμές μέσω των πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και έχει δύο βασικά χαρακτηριστικά: τη τακτική βάση των δρομολογίων αλλά και το σταθερό χρονοδιάγραμμα. «Ο ναυτιλιακός πράκτορας αποτελεί τον τοπικό εκπρόσωπο των ναυτιλιακών γραμμών και επομένως η ευθύνη του είναι σε συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές», τόνισε ο κ. Κωστόπουλος και συμπλήρωσε ότι στα βασικά καθήκοντα ενός πράκτορα είναι η διαχείριση του πλοίου στα τοπικά λιμάνια καθώς επίσης η προσέλκυση και διαχείριση του τοπικού φορτίου.

Σε ό,τι αφορά τις σύγχρονες τάσεις στη ναυτιλία γραμμών, ο κ. Κωστόπουλος τόνισε ότι οι μεγάλοι παίκτες στην αγορά είναι πλέον πολύ λιγότεροι και έχουν προχωρήσει σε συμμαχίες μέσω κοινοπραξιών ώστε να εμπλουτίσουν το παγκόσμιο ναυτιλιακό τους δίκτυο αλλά και να επιτύχουν μείωση του κόστους σε πλοία και λιμάνια μέσω οικονομιών κλίμακας. Έτσι εξηγείται ανέφερε η ναυπήγηση ολοένα και μεγαλύτερων containerships από τους κολοσσούς της αγοράς τα τελευταία 10 χρόνια.

Επιπλέον επισήμανε ότι οι εταιρείες αυτές προσβλέπουν στην καθετοποίηση των δραστηριοτήτων τους επενδύοντας σε λιμάνια, logistics αλλά ακόμα και στα πρακτορεία προκειμένου να προσφέρουν ολοκληρωμένες end to end υπηρεσίες μεταφορών. Επιπλέον, ο Managing Director της Arkas Hellas S.A υπογράμμισε ότι εξέλιξη της τεχνολογίας αποτελεί σημαντική ευκαιρία για τις Διεθνείς Τακτικές Γραμμές καθώς οδηγούν στην αυτοματοποίηση και απλοποίηση των διαδικασιών αλλά και στη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών.

Επίσης, ο κ. Κωστόπουλος παρουσίασε στους νέους τις προοπτικές αλλά και τις προκλήσεις απασχόλησης στο επάγγελμα του ναυτικού πράκτορα, ενώ ενημέρωσε τους παρευρισκόμενους για τη συμμετοχή της ΔΝΕ από το 2019 στη παγκόσμια ομοσπονδία Ναυτικών Πρακτόρων (FONASBA) αλλά και στην αρμόδια ευρωπαϊκή της επιτροπή την ECASBA. Επιπλέον, ο κ. Κωστόπουλος τόνισε την αποκλειστικότητα που πέτυχε η διοίκηση της ΔΝΕ μεσώ της συνεργασίας αυτής στην παροχή διεθνώς αποδεκτού «πιστοποιητικού ποιότητας ναυτικής πρακτόρευσης» αλλά και του μοναδικού διεθνώς αναγνωρισμένου «διπλώματος Πράκτορα».

«Η ναυτιλία αποτελεί έναν ακόμη κρίκο της μεγάλης εφοδιαστικής αλυσίδας, που ουσιαστικά εξυπηρετεί τη διακίνηση των εμπορευμάτων, των πρώτων υλών από το σημείο παραγωγής στο σημείο τελικής κατανάλωσης», ανέφερε κατά την αρχική του εισήγηση ο κ. Ν. Ροδόπουλος. Ο ίδιος επεσήμανε ότι η ναυτική πρακτόρευση, ιδιαίτερα για την Ελλάδα, διαδραματίζει κομβικό ρόλο για την ανάπτυξη και την εξυπηρέτηση όλων των μεγάλων Οίκων που προσβλέπουν στη διείσδυση σε κεντρικές αγορές. Η ναυτιλία γραμμών είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη χώρα μας, δεδομένου ότι «η Ελλάδα είναι ο κεντρικός κόμβος εισόδου των διεθνών εμπορευματικών ροών», όπως χαρακτηριστικά υπογράμμισε ο κ. Ροδόπουλος, ο οποίος επίσης συμπλήρωσε ότι «από τότε που η παραγωγή μετακινήθηκε στην Ασία με κέντρο την Κίνα, όλα τα εμπορεύματα έρχονται από εκείνα τα μέρη του κόσμου για να κατακτήσουν τις αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης».

Τα logistics και οι προοπτικές ανάπτυξης του λιμανιού του Πειραιά

Η γεωγραφική θέση του Πειραιά αποτελεί τον κυριότερο γνώμονα για την επιλογή του ως κέντρου μεταφόρτωσης, παροχής υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας και κέντρου διανομής (distribution) για την ευρύτερη περιοχή, επεσήμανε αρχικά ο κ. Α. Βαμβακίδης. «Ο Πειραιάς αποτελεί το πρώτο ευρωπαϊκό λιμάνι, μετά το Σουέζ, που έχει διασύνδεση με το οδικό και σιδηροδρομικό δίκτυο της Ευρώπης. Για εμάς υπάρχει η πεποίθηση χρόνων ότι τα logistics θα πρέπει να είναι η πρώτη βιομηχανία της χώρας». Ο Εμπορικός Διευθυντής του Σταθμού Εμπορευματοκιβωτίων Πειραιά Α.Ε. επιχείρησε να συγκρίνει την Ελλάδα με άλλες χώρες, ως κέντρα logistics, τονίζοντας ότι «Μελετητές αναφέρουν ότι το 60% του ΑΕΠ της Ολλανδίας αφορά υπηρεσίες logistics και προστιθέμενης αξίας σε φορτία με προορισμό χώρες εκτός Ολλανδίας. Εάν η Ελλάδα καταφέρει να πάρει το 1/3 αυτού του φορτίου, τότε τα έσοδα της χώρας μόνο από τους δασμούς θα αγγίξουν τα 1,6 δις ευρώ».

Ο κ. Βαμβακίδης στάθηκε και στις υπηρεσίες μεταποίησης και μεταφόρτωσης, η αναγκαιότητα των οποίων εδράζεται στο γεγονός ότι τα μεγέθη των πλοίων αυξάνονται διαρκώς για να επιτευχθούν οικονομίες κλίμακος, επισημαίνοντας ωστόσο ότι τα φορτία μεταφόρτωσης έχουν κόστος και αφήνουν μικρά περιθώρια κέρδους για οποιοδήποτε λιμάνι: «Αυτό που πρέπει να σκεφτούμε είναι το πώς θα φέρουμε φορτία εδώ, πώς θα παραμένουν και θα εξυπηρετούνται από εδώ, έτσι ώστε να παραχθεί μεγαλύτερο έσοδο για την τοπική και για την εθνική οικονομία», επεσήμανε χαρακτηριστικά. Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη να προχωρήσουν οι διαδικασίες για τον Προβλήτα 4 του λιμανιού του Πειραιά, προκειμένου αυτό να εξυπηρετεί τις ανάγκες των μεγάλων συμμαχιών στη liner ναυτιλία, όπως η 2M, OCEΑN3 και ΤΗΕΑ. Η ροή των Containers με σιδηρόδρομο από και προς την Κεντρική Ευρώπη μέσω του Πειραιά διπλασιάστηκε το 2019, επεσήμανε επίσης, και αναφερόμενος στη σιδηροδρομική σύνδεση με την Ευρώπη τόνισε ότι «είναι δεδομένο ότι το τρένο δεν μπορεί να ανταγωνιστεί το πλοίο […] τα φορτία που στοχεύουμε και μπορούμε να διαχειριστούμε από τον Πειραιά και τη Θεσσαλονίκη προς την Κεντρική Ευρώπη είναι τα ακριβά φορτία, αυτά για τα οποία το κόστος του χρήματος είναι σημαντικότερο από το κόστος μεταφοράς».

Ο Πειραιάς είναι σε θέση να ανταγωνιστεί τα λιμάνια της Ολλανδίας σε θέματα logistics, δεδομένης της γεωγραφικής του θέσης, «το θέμα είναι πώς και σε τι βαθμό», σημείωσε αρχικά ο κ. Κ. Αχλαδίτης. Ο ίδιος εξέφρασε την άποψη ότι η θαλάσσια εφοδιαστική αλυσίδα δεν έχει αναπτυχθεί τόσο ώστε να ακολουθεί τον ρυθμό ανάπτυξης και την εξωστρέφεια της ελληνικής ναυτιλίας, σημειώνοντας επίσης την ανάγκη να αλλάξει το νομοθετικό περιβάλλον αλλά και να υπάρξει κίνητρο ώστε να ενισχυθεί ο εφοδιασμός των πλοίων (υλικά, πετρέλαια, μηχανήματα κ.λπ.) και συνεπώς να εμφανιστούν και να αναπτυχθούν νέες εταιρείες γύρω από το μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας. «Έχουμε τη δυνατότητα να αναπτύξουμε τον Πειραιά ως το κύριο λιμάνι εφοδιασμού της ναυτιλίας». «Η μεταποίηση είναι το βήμα για την μεγάλη ανάπτυξη […] η ροή εμπορίου καθορίζει την ανάπτυξη του κάθε λιμανιού».

Ο Managing Director της Golden Cargo S.A. και Β΄ Αντιπρόεδρος του ΕΒΕΠ σχολίασε με καυστικό τρόπο ότι το τελωνειακό θεσμικό πλαίσιο δεν είναι ελκυστικό αυτή τη στιγμή για τη διαχείριση εμπορευμάτων τρίτων και πρόσθεσε ότι θα πρέπει να δοθεί κίνητρο στις ελληνικές εταιρείες να επενδύσουν αλλά και σε αυτές που έφυγαν στο εξωτερικό να επιστρέψουν, καθώς η πρωτογενής παραγωγή εκλείπει στη χώρα μας. Αναφερόμενος στις διεθνείς εξελίξεις γύρω από τα logistics, σημείωσε ότι υπάρχει η τάση από τους μεγάλους παίκτες της αγοράς να ελέγχουν την παραγωγή και την κατανάλωση, ενώ για την ανάπτυξη της βιομηχανίας στην Ελλάδα ανέφερε ότι απαιτείται συνέργεια, δεδομένου ότι η χώρα είναι εξαρτώμενα εισαγωγική.

Στις πρόσφατες εξελίξεις για το κέντρο logistics του Θριασίου αναφέρθηκε από την πλευρά του ο κ. Ροδόπουλος, τονίζοντας ότι είναι απαραίτητος ένας στρατηγικός σχεδιασμός αλλά και η επικαιροποίηση των συμβάσεων προκειμένου μεγάλες εταιρείες να αποθηκεύουν τα φορτία τους και εν συνεχεία αυτά να μεταφέρονται στην Ευρώπη. «Χρειάζεται ένα cluster που θα μπορέσει να βοηθηθεί από όλες τις υγιείς δυνάμεις της επιχειρηματικότητας και θα προσελκύσει φορτία», σημείωσε χαρακτηριστικά. Επιπροσθέτως, ο ίδιος αναφέρθηκε στο φιλόδοξο κινεζικό σχέδιο του «Belt and Road Ιnitiative» και στην επίδρασή του στον Πειραιά, τονίζοντας ότι, καθώς εντείνεται ο εμπορικός πόλεμος ΗΠΑ-Κίνας και τα κινεζικά συμφέροντα καλοβλέπουν τις αγορές της Ευρώπης, η Ελλάδα δύναται να βγει σημαντικά κερδισμένη από τα logistics. Και ο κ. Ροδόπουλος στάθηκε στην ανάγκη μεταποίησης, σημειώνοντας ότι πρέπει να γίνουμε cargo owners, καθώς από τα 5 εκατ. TEUs που διακινήθηκαν το 2019 από το λιμάνι του Πειραιά, ούτε τα 350.000 ΤΕUs δεν ήταν ελληνικά.

Η παρουσία της COSCO στον Πειραιά δημιουργεί προστιθέμενη αξία για την ελληνική οικονομία;

Σε ερώτηση για το κατά πόσο η παρουσία της COSCO στον Πειραιά είναι προστιθέμενης αξίας για την ελληνική οικονομία, ακούστηκαν ενδιαφέρουσες και αντικρουόμενες απόψεις, καθώς μερίδα εισηγητών θεωρεί ότι υπάρχουν άμεσα και έμμεσα οικονομικά οφέλη για τη χώρα μας (θέσεις εργασίας, εισφορές κ.λπ.), ενώ άλλοι εξέφρασαν την άποψη ότι, καθώς τα φορτία έρχονται και φεύγουν άμεσα, ο θετικός αντίκτυπος του κινεζικού κολοσσού δεν είναι αυτός που θα μπορούσε να είναι εάν υπήρχαν υποδομές στην ενδοχώρα, για να εκμεταλλευτούν την αύξηση των διερχόμενων φορτίων.